Yazı Detayı
28 Temmuz 2020 - Salı 22:40 Bu yazı 205 kez okundu
 
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Mutlaka düşünerek satır satır okumanız dileklerimle....!

1 Mayıs 1919'da vaziyeti anlamak ve yer hazırlamak üzere evvela yalnız olarak Erbaa'ya gittim.Hancı Sabri isminde birisinin hanında misafir oldum.Nereli olduğumu sordular.Eşkıyalardan intikam maksadı ile namı müstearla Gürcü ve Batum'lu olduğumu söyledim. Meğerse o eşkıyaları Erbaa'dan idare eden Gürcü Hurşit Efendi isminde bir ihtiyar tüccar varmış, hancı herhalde buna söylemiş olacak ki, bu adam hana kadar geldi.Beni ziyaret etti.Yemeğe davet etti.Büyük ikramlarda bulundu.Ve kazadan nahiyeye hareketimde de kasabayı çıktıktan sonra 50-60 atlı ve silahlının bana intizar ettiğini gördüm.

Bunlar beni istikbal ederek nahiye merkezine kadar götürdüler.Adamları tetkik ettiğimde bizi soyanlardan 5-10 kişiyi bunlar içinde gördüm.Ve hatta nahiyeye gittiğimizde birisinin de nahiye karakolunda jandarma olduğunu anladım.

Onlarda beni tanıdılar.Fakat ben çete başı İzzeti çağırdım.Kabahatin bende olduğunu, kendimi Gürcü olarak tanıttırmadığımdan soyulduğumu, böyle şeylerin kıymeti olmadığını ve zarar varsa onun telafisinin kolay olacağını ve kat'iyyen hatırlarına bir şey getirmemelerini her zaman nahiyeye serbest gidip gelmelerini tembih ederek kendilerine fazla surette itimat telkin ettim. Ve neticede ziyanın bir kısmını aldım. Bu çeteden Kuvay-i Milliye işlerinde çok faydalandıktan sonra bunların dağılmasını ve çete başı İzzet ile en yakın arkadaşı Kanbur Mehmet hariç olmak üzere  diğerlerinin tevkif edilmesini ve öldürülmesini sağladım.

Nahiyede göreve başladığımda ağır bir zatülcenp hastalığına yakalandım. Doktorsuz ve bakımsız olarak Hükümet Konağında yatarken bir ihtiyar köylünün kolumdan kan alması ile iyiliğe döndüm ve Tokattaki evi götürmek üzere izin aldım.Tokat'a gittim. Ve evde ailem Zahireyi hasta buldum.Birkaç gün bunu tedavi ettikten sonra hep beraber Fevzi de  dahil olduğu halde Erbaa'ya döndük.Buradan Fevzi'yi Samsun tarik ile Erzurum'a gönderdim.Bizde Nahiyede hazırladığımız evimize geldik.Bu sıralarda nahiyede asayiş katiyen yok, bilhassa Rum çeteleri açıktan dolaşmakta, Nahiyeyi teşkil eden 32 köyden 8'i Rum köyü olup, bunların içinde kız öldüren isimli köy Pontus çetelerinin merkezi halinde idi.

Gerek bunlar,gerekse bileğine güvenen halk yer yer eşkıya olmuş, her gün bir katil ve her gün müteaddit soygun. Köylerde hiç kimse canından ve malından emin değil bşir vaziyette.Birçok defalar nahiye hükümet konağında otururken her hangi bir çetenin gündüz öğle vakti nahiye merkezini basarak adam öldürdüğü ve hayvanatı da sürüp götürdüğü vakidir.

Bu sırada kaymakamımız da Karabet Markoryan isminde bir Ermeni olup İngiliz İşgal kuvvetleri ile Samsun ve Merzifon'da bulunmaktadır.Bu ermeni kaymakam memleketin asayişini tanzim etmek işi ile katiyen alakadar değildir.Çünkü mütareke hükümlerine göre asayişini temin edemediğimiz mıntıka galip devletler tarafından işgal edilmektedir. İşte bu Ermeni de mümkün mertebe ortalığın asayişinin çokca bozuk göstererek her gün için bir taraftan Rum çetelerinin, bir taraftan da kendi millettaşlarımızın taarruzlarına uğramaktadır. Bizde hükümet olarak hiçbir şey yapamamaktaydık.Hatta halk öyle demek istiyordu ki hükümetlik vazifesini yapamıyorsanız ne diye oturuyorsunuz. Bu Türk köylerinin hiç birisinde silah yok. Zaten köylerde erkek namına hiç kimsede kalmamış, kalanlarda harbin uzun sefaletinden kurtulmuş çoluk çocuklarına kavuşmuş rahat etmek istiyorlarsa da  bir taraftan iaşe derdi bir taraftan da can ve mallarından emniyetsizlik ve bir taraftan da memlekete giren düşman hakkında teessür duyarak muzdirip vaziyette idiler.

Ulu atamızın bu sırada Samsundan Sivas'a geçtiğini haber aldık. Erzurum'dan sonra yüksek direktifleriyle Müdafa-i Hukuk Cemiyetleri teşkil edildiği sırada Erba da bir cemiyet teşkili mevzuu bahis oldu.Ve bir çok tereddütten sonra  bu cemiyet teşekkül etti. Ve bende cemiyete girdim.O zaman Erbaa da askerlik şubesinde bulunan Yüzbaşı Vanlı Ziya Efendi ile şimdi ismini hatırlayamadığım diğer bir yüzbaşı ve ben , üçümüz faal faaliyette idik.Bizim faaliyetimize Duyunun-u Umumiye Memuru Zileli Hüseyin Efendide bir fiil iştirak etmekte  ve icabında Duyun-u Umumiye kasasını emrimize vereceğini de vaad etmekte idi.

Bu vaziyet karşısında, Nahiyemde derhal Türk Köylerini silahlandırmak için ziyarette bulundum. Ve hatta bir çoklarının zahiresini satarak zorla silah ve cephane tedarik ettirdim. Tük köylerini silahlandırdıktan sonra  bir Kuvay-ı Milliye Teşkilatı vücuda getirerek bunların başına, nahiyenin Yurnus Köyünden takım başı Emin Efendi isminde birisini tayin ettim.Nahiyenin Türk olan 28 köyüne silah aldırmıştım. Ayrıca köyler ile nahiye merkezi arasında bir toplanma işareti kararlaştırılmıştı. Bu yirmi dört köyden her üç günde  bir değişmek üzere üçer silahlı kıtayı muntazıra olarak nahiye merke4zinde bulunduruyordum.Yani her an için nahiye merkezinde yetmiş iki silahlı mevcut var idi.Diğer köylerden de tehlike anında verilen işaretle azami bir saat zarfında 500 silahlının nahiye merkezinde cem edilmesi sağlanmıştı.

Bu teşkilatı yaptıktan sonra hemen her gün nahiye merkezinden muntazam bir kata şeklinde Niksar Mıntıkasına gelip geçmekte olan iki yüz-üç yüz atlı Rum çetelerinin artık düşmanların hemen için nahiye dahilinde hiç bir kimsenin müselleh dolaşamayacağını ilan ettim.Bu teşkilatı yapmakla beraber yukarıda yazdığım veçhile bizi soymuş olan Beldağı Köyülü Küçük İzzet Çetesi ile de daima hali temasta bulunarak bunlardan Kuvay-ı Milliye Hizmetlerinde istifa etmeyi unutmadım.

Bu teşkilatı yaptığım milli kuvvetlerle Rum çetelerine kurduğum pusu neticesinde bir miktar telafat vererek bunların nahiyede silahla dolaşmasına mani oldum. Fakat benim bu teşkilatımdan memnun kalmayan Kaymakam Karabet Markoryani Efendi ile Pontos Teşkilatına mensup Rum zengin ve tüccarları evvela müteaddit defa nahiye merkezini bastırmak ve buna muvaffak olamayınca şahsıma suikast tertip etmek şartı ile teşkilatı bozmak istediler. Bununla da yetinmeyip takım başımı köyünde vurdular. iki üç defa kazaya giderken benim yolum üzerine pusu kurdular. Öldürmeye muvaffak olamadılar. Sivas valisine kaymakamı şikayet ederek görevden aldırmamıza karşı yerine Damat Ferit Paşanın adamlarından birini kaymakam olarak gönderdiler. O ise daha kötü çıktı.

Bu arada İstanbul işgal edilmişti. İşgali protesto etmek amacıyla miting düzenledik. Kaymakam bu mitinge de katılmadı. Bu arada Zile isyanı başlamış bastırmak için köylerden kuvvet toplarken her zaman gittiğim köyün imamı lakayt davranarak  "müdür ben senin ne işe dolaştığını biliyorum, sen köyümüzün delikanlılarını toplayıp götürecek ve halife efendimizin askerlerine kurşun attıracaksın. Sen dinsiz ve imansızsın. Genç olmasaydın seni şimdi köylüye linç ettirecektim. Buradan çekil git." demesi oldukça zoruma gitmişti.

Artık nahiyede durmam tehlikeye düşmüştü. Sivas Valisinden izin isteyerek Erzurum'a dönmeye karar verdim. Erba'dan ayrılırken Rum çetelerinin geçeceğim Destek Boğazında Ladik-Samsun mıntıkasında vaki olacak tecavüzlerden dolayı kimseye haber vermedim. Rizeli bir adamın kervanıyla Erzurum'a gitmek için Erba'dan hareket ettik.

Boğazda Rum çeteleri yolu kestiler. kafile başkanı Laza nahiye müdürünü sordular. Laz, "nahiye müdürü aramızda yok" deyince kervan yoluna devam ederek Rum çetecilerden beni kurtarmış oldu.

Görüldüğü gibi içten veya dıştan yardım alan çeteler bölgeye hakim olmuş, zavallı Türk de korumasız kalmıştı. İşte 1919 yılında şartlar böyleydi. Bu şartları okumamış, dinlememiş, idrakten yosun insanlar kalkıp o günleri tenkit ediyor. Yok öyle bir şey deme zavallılığına düşüyorlar.

Ancak  Erzurumlu Nahiye Müdürü Hasan Tahsin Sanin  hatıralarında yaşadıklarını satır satır yazarak tarihe not düşüyordu.

Kaynak: Hasan Tahsin Sanin, Erzurumlu Bir Nahiye Müdürünün Anıları. Hazırlayan Muammer Çelik. Erzurum. 2015.

 
Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , 101, YIL, ÖNCE, ERBAA, VE, ERZURUM'LU, NAHİYE, MÜDÜRÜ, ,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
29 Kasım 2020
YİĞİT YÜREKLİ, DADAŞ HAKKI MEZARARKALI HOCAMA
112 Okunma.
24 Kasım 2020
ERZURUM EĞİTİMİNE HİZMET ETMİŞ ÖĞRETMENLERİMİZ
132 Okunma.
15 Kasım 2020
1900-1955 YILLARI ARASINDA ERZURUM'UN DİN ADAMLARI
185 Okunma.
09 Kasım 2020
ERZURUM MÜFTÜLÜĞÜNE AÇIK MEKTUP
173 Okunma.
03 Kasım 2020
ÖLÜM VE YALNIZLIK
157 Okunma.
29 Ekim 2020
TEVFİK FİKRET, MEHMET AKİF ERSOY
173 Okunma.
10 Ekim 2020
ERZURUM'LU NİYE YETİM HOCA DEDİ
295 Okunma.
29 Eylül 2020
ERZURUM VEREM SAVAŞ DERNEĞİ
281 Okunma.
18 Eylül 2020
ORTA ÖĞRETİME GENEL BAKIŞ
231 Okunma.
15 Eylül 2020
KAĞITÇILIĞIN TARİHİ VE SEKA'NIN KAPATILMASI
166 Okunma.
04 Eylül 2020
ERZURUM EĞİTİM TARİHİ MÜZESİ
365 Okunma.
29 Ağustos 2020
30 AĞUSTOS ZAFERİ VE İKİ TAZEGÜLLÜ
309 Okunma.
19 Ağustos 2020
AMERİKALILAR BUNLARI YAPARKEN NEREDEYDİNİZ?
249 Okunma.
11 Ağustos 2020
HİLÂFET HALİFELİK TARİHSEL SÜREÇ
259 Okunma.
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
296 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
369 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
223 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
368 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
370 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
289 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
765 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
373 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
519 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
542 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
384 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
315 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
492 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
465 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
577 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
346 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
426 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
406 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
618 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
440 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
694 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
608 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
529 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
880 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
595 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
515 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
551 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
567 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
513 Okunma.
06 Ekim 2019
TEPE MEZARLIĞI
457 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
483 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
926 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
541 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
728 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
773 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
611 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
529 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
675 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
619 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
566 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
603 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
667 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
677 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
728 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
762 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
721 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
701 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
589 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
875 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1160 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
992 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
882 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
920 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1567 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
912 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1491 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1225 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
994 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1103 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1412 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1415 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
1042 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1327 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1144 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1191 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
1645 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1538 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1506 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1203 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1394 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1335 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1126 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
1919 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1466 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1099 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1333 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1441 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1253 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1555 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1273 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1437 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
2882 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2119 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1448 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1637 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1280 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1430 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1633 Okunma.
26 Mart 2018
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
1499 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
1781 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2342 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
1748 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
1832 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
1658 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
1646 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1554 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
1685 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1510 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1523 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1508 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
2186 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
1827 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
1721 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1652 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2118 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1634 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
1686 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
1750 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1631 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
1657 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
1739 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
1834 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
1730 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
1738 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1573 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
1746 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
1836 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
1887 Okunma.
Haber Yazılımı