Yazı Detayı
26 Mart 2018 - Pazartesi 23:44 Bu yazı 1438 kez okundu
 
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Güneşli bir pazar  günü Mart ayının dert ayı olduğu deyiminin çok söylendiği saatlerde Prof Dr. Erol Kürkçüoğlu hocamla buluşup tarihi İhmal Cami önünden geçmişin izini sürerek birkaç bilgiye ulaşmak istedik.

Önce 1918 yılının 11 Mart'ına gidip Çamurlu Sokak'ta Ermeni Çetelerince şehit edilen Genceli Milletvekili "Bakü İslam Cemiyesi Hayriyesi Kardeş Kömeği Teşkilatının" kahrmanı Seyitovu anmak ve bu sokağın Erzurum'un kurtuluşunda ifade ettiği acılı anlamı gün yüzüne çıkarmaktı.

Seyidov; 1916-1918 yılları arasında zorda kalan Tük kardeşlerine o zamanın zorlukları içinde  63 000 çuval gıda maddesi, 13273 çuval giyisi getirmiş, Ermenilerin tüm engellemelerine karşılık Müslüman kardeşlerine dağıtmış, muhtemel bir açlığı önlemişti.

Bu kahraman Türk evladını 1918 yılı 11 Martında Çamurlu sokakta Ermeni Çeteleri şehit etmişti. Bu sokakta acaba bir Seyitov anıtı yaptırılabilirmi diye fikir jimnastiği yaptıktan sonra yürümeye devam ederek Demirciler çarşısından geçip 1967 yılında yapılmış olan Başak Camisi'nin güzel minaresiyle ilgili düşüncelerimi hocamla paylaştım.

Aslında amacımız tarihi Kavakkapı veya Ardahan kapıya giderek Fosfor Mustafa Paşa zamanında yaptırılan kapının günümüzdeki durumunu incelemek ve üç koldan şehre giren Osmanlı ordusunun kahramanlarını hatırlamaktı.

Yolumuzun üzerinde 1967 yılında yapılmış olan Fetvacıoğlu Camisi'ni geride bırakarak Kavakkapı'ya yöneldiğimizde bir zamanların Erzurum için kıymet arz eden Dr. Celal Usakalp'ın 1967 yılında yaptırdığı ve özel hastahane olarak tasarlanan binasının önünden geçerken geçmiş yıllar gözümün önünde canlanmış, az ileride kesme taştan yapılmış Kavakkapı'ya ulaşmıştık.

Kapının içler acısı durumunu fotoğraflarken bir tarihe nasıl zarar verilirin muhasebesini yapmış ve ancak böyle zarar verilebilir hükmüne karar vermiştik. Tarihi yapı kırılmış, dökülmüş perişan halde restorasyon yapılacağı günlerin özlemini çekmekteydi. Tarih toprak sular yok edilmiş adeta izleri silinmişti.

Birden 1944 yılında kurulan ve Erzurum yöresinde yetiştirilen  zor zamanlarda yapılmış, Toprak Mahsullerinin  muazzam silolarını gördük. Keşke görmeseydim. Sıvaları dökülmüş, boyaları tahrip olmuş, adeta bir ölünün son manzarasını sergiliyordu.

Köylerde buğdaylar siloya taşınır, ağzına kadar dolar, artan buğdaylar için açık alanda saklama alanları açılır,  üzerleri usulüne göre kapatılarak  un haline getirileceği günleri beklerdi. Ancak geçmişten iz bile yoktu. Bırakın açıkta, silolarda bile buğday yoktu. Ne acı değil mi?

Yürümeye devam ederken karşımıza 1950 yılında Hayvan Hastanesi olarak yapılmış günümüzde Yakutiye Kaymakamlığı olarak hizmet veren binayla karşı karşıya gelmiştik. Birden aklıma bu binanın yerinde geçmişte Kavak Mezarlığı olduğu aklıma gelmiş, içimden bir Fatiha okuma duygusu oluşmuştu.

Önümüzde Cumhuriyet'e giden yolun başlangıcı olan ve Erzurum Kongresine ev sahipliği yapmış, Kongre Binasının sessiz ama dik duruşu kulağıma bir şeyler fısıldar gibiydi.

O da ne 1947 yılında yapılmış olan Aziziye Un fabrikasının yerinde yeller estiğini, bir zamanlar Leyla Hanım Vakfının olduğu bu mekânın önünde tarihi Yeni Han vardı ki 93 Harbinde Hastahane olarak görev yapmış, tarihin izlerini taşımıştı ama  onu da yıkıp yok etmiştik.

2 saat süren gezimiz esnasında tarihin derinliklerine yolculuk yapmış, gördüklerimi siz değerli kardeşlerimle dertleşerek paylaşmak istedim. Hoşça kalın.

 

 
Etiketler: Erzurum, sokaklarında, kısa, bir, tur,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
18 Eylül 2020
ORTA ÖĞRETİME GENEL BAKIŞ
141 Okunma.
15 Eylül 2020
KAĞITÇILIĞIN TARİHİ VE SEKA'NIN KAPATILMASI
97 Okunma.
04 Eylül 2020
ERZURUM EĞİTİM TARİHİ MÜZESİ
287 Okunma.
29 Ağustos 2020
30 AĞUSTOS ZAFERİ VE İKİ TAZEGÜLLÜ
215 Okunma.
19 Ağustos 2020
AMERİKALILAR BUNLARI YAPARKEN NEREDEYDİNİZ?
186 Okunma.
11 Ağustos 2020
HİLÂFET HALİFELİK TARİHSEL SÜREÇ
214 Okunma.
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
246 Okunma.
28 Temmuz 2020
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
143 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
310 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
164 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
309 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
305 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
229 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
677 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
323 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
440 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
474 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
319 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
259 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
448 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
414 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
517 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
292 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
377 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
368 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
574 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
380 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
621 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
547 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
478 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
782 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
550 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
472 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
487 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
512 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
463 Okunma.
06 Ekim 2019
TEPE MEZARLIĞI
407 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
432 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
881 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
495 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
680 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
717 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
557 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
481 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
622 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
557 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
517 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
553 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
620 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
635 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
665 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
708 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
683 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
652 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
528 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
817 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1102 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
917 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
833 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
857 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1492 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
867 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1443 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1178 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
954 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1063 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1369 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1370 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
996 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1281 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1103 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1149 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
1556 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1491 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1455 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1163 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1338 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1298 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1084 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
1871 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1409 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1062 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1284 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1387 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1196 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1504 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1222 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1384 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
2768 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2072 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1401 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1587 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1231 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1385 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1575 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
1736 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2286 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
1688 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
1777 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
1621 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
1590 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1505 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
1636 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1458 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1479 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1464 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
2093 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
1786 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
1670 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1588 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2070 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1595 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
1646 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
1706 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1590 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
1605 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
1691 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
1791 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
1689 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
1682 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1524 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
1713 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
1783 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
1838 Okunma.
Haber Yazılımı