Yazı Detayı
02 Ağustos 2019 - Cuma 01:22 Bu yazı 582 kez okundu
 
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Kiğılı Defterdar Hacı Hafızzade Mehmet Galip Beyin oğludur. Annesi Çanakkale Çan nahiyesi müdürü Kahraman Ağanın Kızı Emine Hanımdır. Ayrıca Emine adlı bacısı, Mithat ve Necip adlı kardeşleri vardı.

Süleyman Necati 17 Nisan 1889 yılında Kiğı'da doğdu. İptidai Mektebi ve Rüştiyeyi Kiğı'da okudu. Babasının tahsilat müdürü olarak bulunduğu Konya'da "İdadiyi" ve "hukuk Mektebini" 1911 yılında bitirdi. Öğrenciyken Kiğılı Dibabzade Mustafa Efendinin kızı Naciye hanımla evlendi. Bu evlilikten Tomris adlı kızı, Oğuz, Mustafa ve Ali Gürbüz adlı erkek çocukları dünyaya gelmiştir.

Süleyman Necati daha öğrenciyken memuriyete başlamış Ilgın Ziraat Bankasında , Konya'da nüfus ve tahsilat katipliğinde bulunmuş, hukukçu kimliğiyle adliyede değil Maarif hizmetlerinde görev alarak Konya "İttihat ve Terakki İdadisinde" muallimliğe başlamıştı.

1913 yılında Erzurum'a gelerek "İttihat ve Terakki Mektebini" Yeğen Ağa Mahallesinde bulunan Habip Babanın tekkesinde kurarak mektebin müdürlüğünü ve Türkçe muallimliğini yürüttü. Erzurum Eğitim tarihinde bir ilk olan Tatbikat kısmı ile çocuk bahçesi adı verilen bugünkü ana okullarının ilk defa açılışını gerçekleştirdi.

Kiğı'dan Vilayet Meclisi umum-i azası seçilerek hizmet etmeye devam etti. 16 Şubat 1916'da Erzurum Ruslar tarafından işgal edilince tekrar Konya'ya giderek "İttihat Terakki Mektebi" müdür ve merkez azası olarak çalışmalarını sürdürdü.

12 Mart 1918 yılında Erzurum düşman işgalinden kurtulunca tekrar Erzurum'a dönerek 7 Ekim 1918 yılında Trabzon üzerinden gelerek 4 sınıflı "Albayrak Mektebini" yeniden açmağa muvaffak oldu. Mektepte kardeşi Mitat Turanlı, Sıtkı Dursunoğlu, Cevat Dursunoğlu ile birlikte Taş Mağazalarda bulunan "İttihat ve Terakki Hanı'nda" çalışmaya başladılar. Savaş sonunda Erzurum'da kurulan ilk mektep böylece "Albayrak Mektebi" olurken bugünkü "İnönü İlkokulu'nun" temeli atılmış oldu.

Mondros Mütarekesinin bazı maddeleri Erzurum'un Ermenilere verileceğini içermesine karşılık bir kısım arkadaşıyla birlikte "İstihlas-ı Vatan Cemiyetini" kurdu. 1913 yılında çıkarılan ancak savaş yıllarında çıkarılamayan "Albayrak Gazetesini" 5 Mart 1919'da tekrar yayın hayatına sokarak basın yoluyla propaganda çalışmalarına başladı ve "Gazete Vilayat-ı Sitte Ermenistan olamaz" başlığıyla çıktı. Çalışma gurubu içinde Cevat ve Sıtkı Dursunoğlu kardeşler, Hüseyin Avni (Ulaş) Bey, Nazım Nazmi ve M. Mustafa bulunmakta idi.

Atatürk'ün Erzurum'a 3 Temmuz 1919'da geldiği andan itibaren yakın çalışma arkadaşı oldu.

Erzurum kongresine Karaköse azası olarak katıldı. Müdafa-i Hukuk Cemiyetlerinde aza olarak görev aldı.

6 Ocak 1920 yılında "Son Osmanlı Mebuslar Meclisine Erzurum Mebusu" olarak seçildi. İstanbul'un işgali sonrasında Ankara'ya gelerek Büyük Millet Meclisine katıldı. Ankara'nın ikinci matbuat müdürlüğünden sonra Gümrü Anlaşması ve Londra konferanslarında Türkiye mümessili sıfatıyla bulundu. Birinci Mecliste 10 Ağustos 1923 yılına kadar görev yaptı. Şapka hadisesi ve İzmir suikastlarından yargılandı ve suçsuz bulundu.

Mustafa Kemalin Atatürk'ün isteği üzerine İstanbul Kız lisesi, Darüşşafaka'da Lisesi'nde Tarih- Coğrafya muallimliklerini yaptı. Fransız Saint-Benoit, Amerikan Kız Koleji, Galata Ermeni Lisesi'nde Türkçe dersleri verdi. 1937-1939 yılları arsında Zonguldak milletvekilliği yaparak 1939 yılında Emekli oldu. Vefat edinceye kadar Cibali Kız Ortaokulunda Tarih, Coğrafya ve Türkçe dersleri verdi.

Süleyman Necati; muallim, vatanperver, milletvekili, gazeteci kişiliği ile Erzurum'a ve Türkiye'ye yılmadan hizmet yapmış, 1918'in yokluk, kıtlık tehlikeli günlerinde Erzurum'da bir taraftan çocukları eğitmek için mektep kurmuş, eğitmiş, yetiştirdiği öğrenciler daha sonra ülkenin değişik yerlerinde görev almış, diğer yönden çıkardığı Albayrak Gazetesinde ateşli yazılar yazmış, ülkenin bağımsızlığını savunmuş, bir idealist, son Osmanlı meclisinde görev yaparak tarihe tanıklık etmiş bir simadır.

Milli Mücadeleye yaptığı katkıları nedeniyle 100 sonra rahmetle, şükranla anıyoruz.

1 Mart 1948 yılında İstanbul'da vefat etti.

 
Etiketler: SÜLEYMAN, NECATİ, VE, ERZURUM,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
131 Okunma.
28 Temmuz 2020
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
102 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
231 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
134 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
254 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
261 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
184 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
607 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
251 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
401 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
427 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
283 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
226 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
404 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
364 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
465 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
250 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
338 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
326 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
528 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
334 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
582 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
501 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
444 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
696 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
505 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
437 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
441 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
463 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
431 Okunma.
06 Ekim 2019
TEPE MEZARLIĞI
372 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
394 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
837 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
458 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
640 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
681 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
522 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
451 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
516 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
485 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
519 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
587 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
596 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
623 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
672 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
641 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
619 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
497 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
774 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1059 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
875 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
802 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
819 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1438 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
829 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1407 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1144 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
913 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1027 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1339 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1336 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
954 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1250 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1073 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1110 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
1495 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1464 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1410 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1130 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1297 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1265 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1058 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
1830 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1372 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1035 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1248 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1353 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1157 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1467 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1182 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1343 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
2673 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2030 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1347 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1515 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1198 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1353 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1536 Okunma.
26 Mart 2018
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
1392 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
1706 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2230 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
1641 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
1744 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
1594 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
1539 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1471 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
1598 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1405 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1419 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1421 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
2016 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
1745 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
1639 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1516 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2039 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1564 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
1593 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
1643 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1560 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
1576 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
1650 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
1753 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
1652 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
1647 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1493 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
1675 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
1739 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
1804 Okunma.
Haber Yazılımı