Yazı Detayı
11 Ocak 2018 - Perşembe 21:34 Bu yazı 1569 kez okundu
 
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

10 Ocak 2018. Hava güneşli ve berrak.Tam dost ziyaretine gidilecek gün.

Bu mevsimde Erzurum'da yerler buzla kaplı, hava soğuk mu? soğuk olurdu. Ancak bu kış oldukça güzel geçiyor.

Havayı güzel görünce çocukluk arkadaşımı ziyaret etmek, hal hatır sormak için Kongre Caddesi'nden yürümeye başladım.

İlk karşıma çıkan tarihi yapı Komesli Hanı. Kapısında kilit görülmeye değer. Aslında uzun zamandır burası Türkiye'nin ünlü simalarını ağırlamış, şehir kültürünün güzelliklerini misafirlerine sunmuş, "Baltahane" olarak ün salmış bir mekândır.

Yolun sağında lülelerinden şırıl şırıl su akıtan Alipaşa Çeşmesi ve asırlara meydan okuyan Alipaşa Camisi. Ancak Medresesi zaman içinde yok olmuş, bize ancak tarihin derinliklerinden talebelerinin sesi gelmekte.

Yol güzergâhımız bir zamanların zenginlerin, tüccarların hanların yer aldığı Nazik Çarşı'ya çıkıyor. Kadıoğlu, Cenentzade, Kamburoğlu hanları burada. Tarihi Köse Ömer Camisi müminleri beklemekte.

Hemen çarşının doğusunda Büyük Garaj ve ortasında 1932 yılından beri dimdik ayakta duran Tuğla ve Kiremit fabrikasının bacası mahzun mu? Mahzun, ihtişamlı günlerini aramakta.

Yanında tarihi Gümrük Camisi, Gümrük Hamamı, Gümrük Hanı ancak eksik olan Gümrük medresesiyle tam bir külliye görünümünde idi.

Az ileride Osmanlının son döneminde yapılmış kubbesiz cami örneklerinden biri olan Kavakkapı Camisi sizleri karşılıyor. Caminin biraz kuzey-batı tarafında tarihi Kayserilioğlu Mezarlığının  yerinde yeller esiyor. Borsa binası ve eski Hayvan hastanesi gözlerimize ilişiyor.

Topdağı Caddesine girdiğimizde 1877-78 Osmanlı-Rus  savaşına yalın kılıç koşan; kadın, kız, kızan, dede, nine ve gelinlerin Allah Allah seslerinin siluetleri gözlerimin önünden geçiyor.

Caddenin girişinde sağda bir zamanlar "Lepra ve Firengi Hastanesi" olan iki katlı taş konak beni karşılıyor. Az ileride Erzurum'un ilk betonarme özelliği taşıyan ağır bakım işçilerinin yaptırdığı  iki katlı kooperatif evleri beni karşılıyor.

İşte bunların tam karşısında bir dedesi Çanakkale'de bir dedesi Allahuekber'de şehit olmuş, eski sobacılardan, şimdilerde tüpçülük yapan 45 yıllık arkadaşım Bahri Hanılcı'nın dükkânına ulaşıyorum.

Kömür sobası içine atılan pelit odunları yanarken çıkardıkları sesleri dinleyip, koyu bir sohbete dalıyoruz. Öyle bir sohbetki Zeynal Camisi, Kavaflar Çarşısı, onlarca ortak arkadaşımızın geçmişi ve birde Erzurum'da kaybolan mahalle ve mahalle  kültürünü doya doya konuşuyoruz.

Söz dönüp dolaşıp kentsel dönüşüme geliyor, Halit Paşa ve Dağ Mahallesi'nin sakinleri evleri istimlak edilince  aldıkları parayla çok büyük oranda batı illerine göçtüklerini içi sızlayarak anlatıyor. Derken kahveden gelen çayları yudumlarken kahveciyle bir iki kelam ediyoruz. O da dertlimi? Dertli....

Sadece on yıl önce bu cadde cıvıl cıvıldı. Esnafın işi gücü yerindeydi. Konu komşu birbirini tanır dertleriyle dertleşirdi. Derken şimdilerde gidenlerin yerine Ağrı ve Van'dan gelenlerin oturduğunu ancak onlarında kısa süre içinde gidebileceklerini söylemeye başlıyordu.

Topdağı Caddesi'nden  Topdağı'na baktığımızda yağan karlar etrafa beyazlık telkin ediyor, Gazi Ahmet Muhtar Paşa'ya selam yolluyor gibi kulağıma sessizce fısıldıyordu.

Neticede bir zamanlar Belediye Başkanının İbrahim Topdağı'nın evi ve şehrin zenginlerinin evleri bu mahallede toplanmışken  şimdilerde gecekonduluk özelliği bile olmayan, baykuşların tüneyeceği bir mekân olmuş,koskoca mahalle tüm içinde sakladığı sırlarla tarihe gömülmeyi bekliyordu.

Uzun bir sohbetten sonra geldiğimiz yoldan geçerken  sanki Han Duvarları adlı şiirde ki yalnızlığı, handa hastalanan Maraşlı Şeyhoğlu dizelerinin sahibinin yalnızlığını içimde hissederek ayrılıyordum.

 
Etiketler: Topdağı, Caddesi'nden, Mecidiye, Tabyası'na,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
171 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
212 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
141 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
561 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
194 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
364 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
385 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
262 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
195 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
369 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
339 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
435 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
228 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
298 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
304 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
495 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
297 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
545 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
465 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
412 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
647 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
473 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
401 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
409 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
433 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
402 Okunma.
06 Ekim 2019
TEPE MEZARLIĞI
334 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
356 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
800 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
437 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
614 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
646 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
485 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
427 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
550 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
484 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
461 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
489 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
547 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
567 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
581 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
634 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
612 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
581 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
468 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
733 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1023 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
841 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
770 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
785 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1386 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
805 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1360 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1114 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
882 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
990 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1311 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1311 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
914 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1222 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1031 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1081 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
1432 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1437 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1371 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1104 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1251 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1226 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1030 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
1795 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1346 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1006 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1211 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1329 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1128 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1431 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1127 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1314 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
2574 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
1992 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1311 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1474 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1164 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1327 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1505 Okunma.
26 Mart 2018
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
1359 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
1675 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2199 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
1607 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
1709 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
1557 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
1508 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1437 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1383 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1387 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1393 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
1964 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
1712 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
1604 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1486 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2016 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1539 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
1551 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
1606 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1533 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
1550 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
1625 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
1721 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
1619 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
1616 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1465 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
1641 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
1700 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
1764 Okunma.
Haber Yazılımı