Yazı Detayı
06 Ekim 2019 - Pazar 20:12 Bu yazı 675 kez okundu
 
TEPE MEZARLIĞI
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Erzurumun eski mahallelerinden biri Veyisefendi Mahallesidir. Doğusunda tarihî Karskapı, güneyinde bugün olmayan toprak tabyaların bir bölümü, batısında Darağacı, Kadana Mahallesi, Kuzeyinde Yeğenağa ve Emin Kurbu mahalleri bulunmaktadır. Pek çok sokağa sahip mahalleden günümüze Dilek, Sergender, Sönmez, Sancak, Şehit Mehmet Gündüz Hev, Kumlu, Emin sokak ile Kümbet Caddesi hala varlığını korumaktadır.
Her pazar olduğu gibi sabahın ilk ışıklarıyla yine cadde, sokak ve meydanlardayım. Yürüyorum. Hedefim Veyisefendi Mahallesine gidip Tepe Mezarlığına çıkmak ve Erzurum'u seyretmek.
Ekim ayının ilk pazarı. Hava enfes. Berrak. Nem yok. Ciğerler bayram ediyor. Henüz egzoz gazı çevreye yayılmamış.
Kadana, Hacı Cuma, Darağacı mahallerinin yerinde yeller esiyor. Dünün evlerinin yerinde mevsimlik otlar büyümüş. Taş toprak iç içe. Sadece Kadana, Hacı Cuma, Taşmescit ve Yukarı Habip Efendi camileri kalmış. Onlarda olmayan cemaatlerini beklemekte.
Cadde ve sokaklarda ibretle gezerken nihayet arzu ettiğim "Tepe Mezarlığına" çıkıyorum. Genç bir arkadaş kuş uçuruyor. Hasbıhal ediyoruz.
İlk sorum burada mezarlar varmış, neredeler? Genç...! Aman dikkat edin ayaklarınızın altında mezarlar var..! Birden dikkat kesildim..! Yok olmaya yüz tutmuş, mezar taşları toprağa gömülmüş, üzerleri yol yapılmış olduğunu görünce irkildim.!?? Eyvah.....!
Eyvah nerede bu tarihi "Tepe Mezarlığı" dememle genç arkadaş aha buralar demez mi? Evet onlarca, yüzlerce mezarlık toprağa gömülmüş, kurtarılmayı beklerken definecilerinde pek çok mezarı altın bulma amacıyla tahrip etmiş...!
Bu yetmezmiş gibi yüzlerce mezar yok edilerek yerlerine gecekondular yapılmış, insanlara ev olmuş. Anlayacağınız mezarlıklar gece kondu bölgesine çevrilmiş.
Sonra şimdilerde şehrin su deposu olarak kullanılan şehre hakim bir tepeye çıktım. Etraf yıkılmayı bekleyen gecekondu evlerle dolu. Burada mezarlar tahrip edilmiş, bir tek mezar kalmış. Başına bir tabela konulmuş. "Aydın Baba" .
Pazar olduğu için ağır ağır çevreye bakarak şehrin muhteşem siluetini görüyorum. Tam doğuda Aziziye , Mecidiye tabyaları, Aşağıda Firdevsoğlu kışlası biraz ilerisinde tepede bugün yok edilmiş "Süt Nişan Tabyası ve Süt Nişan Şehitliği". Şehitliğin yok olmasının yanında Tepe Mezarlığının akıbetini yaşamış ve şehit mezarları üzerine gece kondular yapılmış...!
Tepenin tam kuzeyinde Büyükşehir Belediyesince yeniden yapılmış, düzenlenmiş, gerçekten güzel ve modern bir semt garajının ve semt pazarının varlığı insanın biraz sevinmesine sebep oluyor.
Pazar günleri kurulan alış veriş pazarı binlerce insanın akımına uğramış, herşeyin satıldığı bir panayıra dönüşmüş. Her tür insanı görebileceğiniz bu pazarda yok yok.
Paslanmış penseler, hurdaya çıkmış makineler, kazmalar, kürekler, çiviler, elbiseler, ayakkabılar daha neler neler. Tarif edilmez ancak bir kaç saat ayırmak suretiyle gezilip görülebilir.
Bütün bu yıkıntılar arasında tarihî Üveysefendi Cami sizi karşılamakta. Üveysefendi 18 asırda yaşamış alim bir insandı. Kendi adıyla anılan bu camiyi yaptırmış, ahfadı çoğaldıkça bu bölgeye yerleşmiş, oluşan mahalleye de isim olarak Veyisefendi Mahallesi denilmişti.
Durak Bey(Sakarya) 1910'larda "Hadikatü'l Ahrar" gazetesini çıkarmış, 1911 yılında Emniyet müdürlüğü yapmış, Birinci Dünya Savaşında Bitlis Cephesinde Ruslarla savaşmış, Birinci B. M. Meclisinde Erzurum mebusluğu yapmış, Yunanlıların Ankara'ya yaklaşması üzerine Meclisin Kayseri'ye nakledilmesine karşı çıkmış, beline tabancasını takarak Sakarya Savaşına katılmış, soyadı kanunu çıkınca da Sakarya soyadını almış olan bu dadaşın evi de Veyisefendi Mahallesindeydi. Ne yazık ki o ev de yıkılanlar arasında....! Hâlbukî Durak Bey Mecliste "Ben gurup mebusu değil vatan mebusuyum" diyenlerdendi ama onun evini de koruyamadık.
Yürüyüşümü bitirmekte iken Mahallebaşı'nda bir sürprizle karşılaştım. Kadim mesleklerden olan saraçlıktı. İşte karşımda bir dükkân adı da "Güven Saraç Evi". Mehmet Döşer. 1977 yılından beri mesleği icra edenlerdendi. İşin ilginç tarafı Gazi Ahmet Muhtar Paşa Ortaokulunda öğretmenliğini yapmış olmamdı. Öyle olunca da derin bir sohbete başladık. Dedesi Tayfur Usta DDY'nın yollarında çalışmış, ray döşemiş, babası Sebahattin Döşer ise 1950-85 arasında Saraçlık yapmış, mesleği oğluna öğretmişti.
Neyse. Bu günlükte bu kadar.

 
Etiketler: TEPE, MEZARLIĞI,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
08 Mayıs 2021
KADİR GECESİ ÖNCESİNDE MUTLAKA BUNLARI YAPIN
108 Okunma.
25 Nisan 2021
İSYAN EDİYORUM
235 Okunma.
23 Nisan 2021
HATIRAMDAKİ 23 NİSAN
79 Okunma.
19 Nisan 2021
ERZURUM BARLARI VE DR ORHAN YÜCE
96 Okunma.
27 Mart 2021
MİLLİ ŞUUR
364 Okunma.
08 Mart 2021
ANAMIN ŞAHSINDA TÜM KADINLARA
158 Okunma.
21 Şubat 2021
DR. MELİH ZEYNAL'IN HATIRASINA
162 Okunma.
15 Şubat 2021
ERZURUM BARLARININ YAŞAYAN DUAYENİ HAMİT YAVUZER
176 Okunma.
08 Şubat 2021
Erzurum'un yüz akı Doktor Sadık Yalçın
224 Okunma.
31 Ocak 2021
Hocam Bedir Avcı
286 Okunma.
24 Ocak 2021
SEVDASI ERZURUM OLAN MUZAFFER TAŞYÜREK
357 Okunma.
22 Ocak 2021
ERZURUM DERGİLERİNİN DUAYENİ NACİ ELMALI
254 Okunma.
10 Ocak 2021
ERZURUMUN YÜZAKI Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
334 Okunma.
03 Ocak 2021
VAKIF İNSAN ERDAL GÜZEL
350 Okunma.
28 Aralık 2020
ERZURUM’ DA SAVUNMA DUAYENİ SADRETTİN HAŞILOĞLU
303 Okunma.
29 Kasım 2020
YİĞİT YÜREKLİ, DADAŞ HAKKI MEZARARKALI HOCAMA
567 Okunma.
24 Kasım 2020
ERZURUM EĞİTİMİNE HİZMET ETMİŞ ÖĞRETMENLERİMİZ
380 Okunma.
15 Kasım 2020
1900-1955 YILLARI ARASINDA ERZURUM'UN DİN ADAMLARI
374 Okunma.
09 Kasım 2020
ERZURUM MÜFTÜLÜĞÜNE AÇIK MEKTUP
332 Okunma.
03 Kasım 2020
ÖLÜM VE YALNIZLIK
319 Okunma.
29 Ekim 2020
TEVFİK FİKRET, MEHMET AKİF ERSOY
368 Okunma.
10 Ekim 2020
ERZURUM'LU NİYE YETİM HOCA DEDİ
525 Okunma.
29 Eylül 2020
ERZURUM VEREM SAVAŞ DERNEĞİ
444 Okunma.
18 Eylül 2020
ORTA ÖĞRETİME GENEL BAKIŞ
397 Okunma.
15 Eylül 2020
KAĞITÇILIĞIN TARİHİ VE SEKA'NIN KAPATILMASI
363 Okunma.
04 Eylül 2020
ERZURUM EĞİTİM TARİHİ MÜZESİ
573 Okunma.
29 Ağustos 2020
30 AĞUSTOS ZAFERİ VE İKİ TAZEGÜLLÜ
479 Okunma.
19 Ağustos 2020
AMERİKALILAR BUNLARI YAPARKEN NEREDEYDİNİZ?
487 Okunma.
11 Ağustos 2020
HİLÂFET HALİFELİK TARİHSEL SÜREÇ
450 Okunma.
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
487 Okunma.
28 Temmuz 2020
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
400 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
565 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
397 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
577 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
562 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
452 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
961 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
554 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
682 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
736 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
570 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
478 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
641 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
658 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
754 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
559 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
609 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
573 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
775 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
591 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
864 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
787 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
704 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
1110 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
744 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
668 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
723 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
814 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
674 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
722 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
1302 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
692 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
895 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
1001 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
830 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
743 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
826 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
787 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
785 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
872 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
813 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
865 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
895 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
930 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
883 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
843 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
920 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
1123 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1354 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
1164 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
1053 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
1136 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1767 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
1075 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1657 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1392 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
1171 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1279 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1564 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1561 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
1198 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1510 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1288 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1336 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
1895 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1706 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1680 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1333 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1662 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1503 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1282 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
2083 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1608 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1227 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1484 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1576 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1420 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1717 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1451 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1604 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
3194 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2411 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1702 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1777 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1446 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1559 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1791 Okunma.
26 Mart 2018
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
1674 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
1921 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2586 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
1895 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
2001 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
1837 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
1792 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1696 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
1843 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1692 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1665 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1651 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
2520 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
1977 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
1883 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1818 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2280 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1787 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
1813 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
1904 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1775 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
1818 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
1895 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
1997 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
1942 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
1949 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1721 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
1882 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
2068 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
2042 Okunma.
Haber Yazılımı